પ્રાકૃતિક ખેતી માટે ખેડૂતોને ગાયના નિભાવ ખર્ચ માટે મળશે સહાય September 2025 : જાણો સંપૂર્ણ માહિતી
ગુજરાત, જે કૃષિ ક્ષેત્રે હંમેશા અગ્રેસર રહ્યું છે, હવે પ્રાકૃતિક ખેતી તરફ એક મોટી છલાંગ લગાવી રહ્યું છે. રાસાયણિક ખાતરો અને જંતુનાશકોના વધુ પડતા ઉપયોગથી જમીનની ફળદ્રુપતા અને માનવ સ્વાસ્થ્ય પર થતી વિપરીત અસરોને ધ્યાનમાં રાખીને, રાજ્ય સરકાર ખેડૂતોને પ્રાકૃતિક ખેતી અપનાવવા માટે પ્રોત્સાહિત કરી રહી છે. આ દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ પગલું ભરતા, સરકારે દેશી ગાય આધારિત પ્રાકૃતિક ખેતી કરતા ખેડૂતો માટે "ગાય નિભાવ ખર્ચ સહાય યોજના" અમલમાં મૂકી છે.
આ યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ખેડૂતોને આર્થિક રીતે ટેકો આપવાનો છે જેથી તેઓ રાસાયણિક ખેતી છોડીને ગૌ-આધારિત ટકાઉ ખેતી અપનાવી શકે. પ્રાકૃતિક ખેતીમાં દેશી ગાયનું ગોબર અને ગૌમૂત્ર અમૃત સમાન ગણાય છે, જેનો ઉપયોગ જીવામૃત અને ઘનજીવામૃત જેવા કુદરતી ખાતરો બનાવવા માટે થાય છે. આ પદ્ધતિ માત્ર જમીનની જીવંતતા પાછી લાવે છે, પણ ખેતી ખર્ચમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો કરે છે અને ઉત્પાદનની ગુણવત્તા સુધારે છે. આ લેખમાં, અમે તમને આ યોજના વિશે વિગતવાર માહિતી આપીશું, જેમાં સહાયની રકમ, પાત્રતાના માપદંડો, જરૂરી દસ્તાવેજો અને અરજી કરવાની સંપૂર્ણ પ્રક્રિયાનો સમાવેશ થાય છે.
યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય અને મળવાપાત્ર સહાય
આ યોજના હેઠળ, રાજ્ય સરકાર પ્રાકૃતિક ખેતી કરતા ખેડૂત પરિવારોને એક દેશી ગાયના નિભાવ ખર્ચ માટે આર્થિક સહાય પૂરી પાડે છે.
કેટલી સહાય મળશે?
માસિક સહાય: સરકાર દ્વારા પાત્રતા ધરાવતા ખેડૂતને પ્રતિ માસ ₹900 ની સહાય ચૂકવવામાં આવે છે.
વાર્ષિક સહાય: આ રીતે, ખેડૂતને એક વર્ષમાં કુલ ₹10,800 ની આર્થિક સહાય મળે છે.
આ સહાયની રકમ સીધી ખેડૂતના બેંક ખાતામાં DBT (ડાયરેક્ટ બેનિફિટ ટ્રાન્સફર) દ્વારા જમા કરવામાં આવે છે. સામાન્ય રીતે, છ મહિનાની સહાય એકસાથે, એટલે કે ₹5,400, ચકાસણી થયા બાદ ચૂકવવામાં આવે છે.
યોજનાનો લાભ લેવા માટેની પાત્રતા
આ યોજનાનો લાભ મેળવવા માટે ખેડૂતોએ નીચે મુજબના માપદંડો પૂર્ણ કરવા જરૂરી છે:
જમીનની જરૂરિયાત: અરજદાર ખેડૂત ઓછામાં ઓછી એક એકર (૪૦ ગુંઠા) જમીનમાં પ્રાકૃતિક ખેતી કરતો હોવો જોઈએ અથવા કરવા માંગતો હોવો જોઈએ.
દેશી ગાયની માલિકી: ખેડૂત પાસે ઓછામાં ઓછી એક દેશી ગાય હોવી ફરજિયાત છે. આ ગાયને ઓળખ માટેનો ટેગ (આઇડેન્ટિફિકેશન ટેગ) લગાવેલો હોવો જોઈએ. જો ટેગ ન લગાવેલ હોય, તો અરજી કર્યા બાદ 7 દિવસમાં લગાવવાનો રહેશે.
એક કુટુંબ, એક લાભાર્થી: જમીનના રેકોર્ડ (નમૂના નંબર ૮-અ) મુજબ, એક ખાતા દીઠ માત્ર એક જ લાભાર્થીને આ સહાય મળવાપાત્ર છે.
પ્રાકૃતિક ખેતીની તાલીમ: અરજદારે પ્રાકૃતિક કૃષિની તાલીમ લીધેલી હોવી જોઈએ. જે ખેડૂતોએ માસ્ટર ટ્રેનર્સ પાસેથી તાલીમ મેળવી છે, તેમને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવે છે.
બાંહેધરી: લાભાર્થીએ બાંહેધરી આપવી પડશે કે તેઓ તેમની ખેતીમાં કોઈપણ પ્રકારના રાસાયણિક ખાતર કે જંતુનાશક દવાનો ઉપયોગ કરશે નહીં.
અરજી કરવા માટે જરૂરી દસ્તાવેજો
યોજનામાં અરજી કરતી વખતે નીચે મુજબના દસ્તાવેજો તૈયાર રાખવા:
અરજદારનું આધાર કાર્ડ
બેંક પાસબુકની નકલ અથવા કેન્સલ ચેક (જેમાં અરજદારનું નામ, IFSC કોડ અને એકાઉન્ટ નંબર સ્પષ્ટ હોય)
જમીનના દસ્તાવેજો (નવા ૭/૧૨ અને ૮-અ ના ઉતારા)
ઓળખ ટેગ લગાવેલી ગાય સાથે લાભાર્થીનો ફોટોગ્રાફ
પ્રાકૃતિક ખેતીની તાલીમ લીધી હોય તો તેનું પ્રમાણપત્ર (જો હોય તો)
ચાલુ મોબાઇલ નંબર
અરજી ક્યાં અને કેવી રીતે કરવી: સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ માર્ગદર્શિકા
આ યોજના માટેની અરજી પ્રક્રિયા સંપૂર્ણપણે ઓનલાઈન છે અને તેને iKhedut પોર્ટલ દ્વારા કરવાની હોય છે. નીચે અરજી કરવાની સંપૂર્ણ પ્રક્રિયા સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ સમજાવેલ છે:
સ્ટેપ 1: iKhedut પોર્ટલની મુલાકાત લો
સૌ પ્રથમ, તમારા કમ્પ્યુટર કે મોબાઈલમાં ગુજરાત સરકારના ಅಧಿಕೃತ iKhedut પોર્ટલ (ikhedut.gujarat.gov.in) પર જાઓ.
સ્ટેપ 2: યોજના પસંદ કરો
હોમપેજ પર "ખેતીવાડીની યોજનાઓ" વિભાગ પર ક્લિક કરો. અહીં તમને કૃષિ સંબંધિત વિવિધ યોજનાઓની યાદી જોવા મળશે.
સ્ટેપ 3: ગાય નિભાવ યોજના શોધો
આ યાદીમાં, "દેશી ગાય આધારિત સંપૂર્ણ પ્રાકૃતિક ખેતી કરતા ખેડુતને ગાયના નિભાવ ખર્ચમાં સહાયની યોજના" શોધો અને તેની સામે આપેલા "અરજી કરો" બટન પર ક્લિક કરો.
સ્ટેપ 4: ઓનલાઈન ફોર્મ ભરો
હવે તમારી સ્ક્રીન પર ઓનલાઈન અરજી ફોર્મ ખુલશે. આ ફોર્મમાં માંગવામાં આવેલી તમામ વિગતો કાળજીપૂર્વક ભરો, જેમાં તમારું નામ, સરનામું, આધાર નંબર, બેંક ખાતાની વિગતો, જમીન અને ગાય સંબંધિત માહિતીનો સમાવેશ થાય છે.
સ્ટેપ 5: અરજી કન્ફર્મ અને પ્રિન્ટ કરો
બધી વિગતો ભર્યા પછી, અરજીને સેવ કરો અને કન્ફર્મ કરો. ત્યારબાદ, ભરેલા ફોર્મની પ્રિન્ટઆઉટ કાઢી લો. આ પ્રિન્ટઆઉટ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
સ્ટેપ 6: દસ્તાવેજો જમા કરાવો
ઓનલાઈન અરજી કર્યા બાદ, ફોર્મની પ્રિન્ટઆઉટ સાથે ઉપર જણાવેલા તમામ જરૂરી દસ્તાવેજોની નકલ જોડીને તમારા વિસ્તારના ગ્રામ સેવક અથવા તાલુકા કક્ષાએ આત્મા (ATMA) પ્રોજેક્ટના અધિકારી (BTM/ATM) ને જમા કરાવો.
સ્ટેપ 7: ચકાસણી અને મંજૂરી
તમારા દ્વારા જમા કરાયેલા દસ્તાવેજોની અધિકારીઓ દ્વારા ચકાસણી કરવામાં આવશે. ત્યારબાદ, દર છ મહિને અધિકારીઓ (જેમ કે ગ્રામ સેવક, BTM/ATM) દ્વારા ફિલ્ડ વેરિફિકેશન કરવામાં આવશે, જેમાં ગાયની હયાતી અને પ્રાકૃતિક ખેતીની પદ્ધતિઓનું પાલન થાય છે કે નહીં તે તપાસવામાં આવશે.
સ્ટેપ 8: સહાયની ચુકવણી
ચકાસણી પ્રક્રિયા સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ થયા બાદ, સહાયની રકમ (છ માસિક ₹5,400) સીધી તમારા બેંક ખાતામાં જમા કરી દેવામાં આવશે.
અરજી કરવાની છેલ્લી તારીખ
આ યોજના માટે અરજીઓ મંગાવવાનો સમયગાળો નિશ્ચિત હોય છે. વર્તમાન જાહેરાત મુજબ, અરજી કરવાની છેલ્લી તારીખ 17 સપ્ટેમ્બર, 2025 છે. ખેડૂત મિત્રોને સલાહ આપવામાં આવે છે કે તેઓ નવીનતમ તારીખો અને અપડેટ્સ માટે નિયમિતપણે iKhedut પોર્ટલની મુલાકાત લેતા રહે.
આમ, ગુજરાત સરકારની આ યોજના પ્રાકૃતિક ખેતીને પ્રોત્સાહન આપવા અને ખેડૂતોને આત્મનિર્ભર બનાવવા માટે એક ઉત્તમ તક છે. જો તમે પણ એક ખેડૂત છો અને પ્રાકૃતિક ખેતી તરફ વળવા માંગો છો, તો આ યોજનાનો લાભ અવશ્ય લો.